Duygusal Zeka ve Mühendislik Tasarım Süreci - 1

Gönderildinaz30/07/20190 Yorum

 

Duygusal Zeka ve Mühendislik Tasarım Süreci  - 1

 

Anlam Tasarım Atölyesi tarafından yürütülen atölye çalışmalarında katılımcıların duygusal zekâlarını geliştirecek bir yöntem uygulanır. Yaprak Modeli aşamalarından olan Araştırma haritası olarak adlandırılan bu yöntem ile değiştirilmek istenen durumun duygu ve davranış ilişkili incelemesi yapılır. Duygusal Zeka ve Mühendislik Tasarım Süreci yazı dizisinin girişi olarak paylaşılan bu metinde duygusal zeka becerileri ve tasarım sürecinde kullanımının gerekliliği vurgulanacaktır.

 

Mühendislik ürünlerinin varoluşlarındaki ortak amaç insan hayatını kolaylaştırmak, zaman tasarrufu sağlamaktır diyebiliriz. Kullanıcıların etkileşim içerisinde olduğu ürün tasarımcının yorumudur. Bu yorum, farklı aktivitelerin gerçekleştirildiği bir süreç sonucunda elde edilir. Mühendislik tasarım sürecinde uygulanabilecek birçok farklı amaç için önerilmiş yaklaşımlar mevcuttur. Anlam Tasarım Atölyesi tarafından uygulanan Yaprak Modeli gibi anlam odaklı bir yaklaşım benimsemek duygu ve davranış çiftlerinin irdelenmesini gerektirir. Darwin tarafından vurgulandığı gibi ‘Duygular, türlerin ve bireylerin hayatta kalması için işlevseldir [1].’. Davranış ve duygu çifti incelemeleri, ürün performansını belirlemede önemlidir. Ürün ve kullanıcı arasındaki etkileşimin açık hale getirilmesi, davranışların kaynağı olan duyguların anlaşılması ile mümkün olabilmektedir. Etkileşim birçok farklı şekilde olabilir. Bunlardan bazıları; iletişim, öğrenme ve alışkanlık kazanmadır. Kullanıcı ve ürün arasındaki iletişimi oluşturan üründe mevcut olan komutlardır. Ürün kullanımı sırasında kullanıcının kazandığı davranışlar üzerine incelemeler yapılarak kullanıcının üründen memnuniyeti arttırılabilir. Mühendislik tasarım sürecinde müşteri ve kullanıcı ihtiyaçlarının anlaşılması için farklı uygulamalar yapılmaktadır. Bunlar müşteri geribildirimlerini değerlendirmek, kullanıcılardan ürün günlükleri oluşturmasını istemek ve ürün hakkındaki günlük yorumlarını incelemek vb. yöntemlerdir. Bu uygulamalar müşterinin gizli ihtiyaçlarını anlamada veya müşterinin gerçekten neyi arzuladığını belirlemede yeterli olmayabilir. Müşteriye beklentisinin üzerinde bir ürün sunabilmek için mühendislik tasarımcısı kendi duygusal zeka becerilerinin farkında olmalıdır.

 

Duygusal zeka, kişinin kendisinin ve başkalarının duygu ve hislerini gözlemleyebilme, aralarındaki farkı ayırt edebilme ve kişinin düşünce ve hareketlerine rehberlik etmesi için bunu kullanabilme yeteneğidir [2]. Goleman tarafından, öz farkındalık, kendini ayarlama, motivasyon, empati ve sosyal beceri, duygusal zekanın beş bileşeni olarak tanımlanmıştır [3]. Mühendislik tasarım sürecinde belirtilen duygusal zeka bileşenlerinin kullanılmasında belirleyici olacak olan süreç boyunca uygulanacak tasarım metodudur. Yaprak Modeli uygulamalarında, mühendislik tasarımcısının, duygusal zeka becerileri gelişir. Fakat duygusal zekânın geliştirilmesinde ve becerilerin kullanılmasında temel gereklilik istekli olmaktır. Bu becerilerinin geliştirilmesi ve kullanılması ile teknolojik gelişmeler, kültürel oluşumlara göre şekillenecektir. Ratner [4] tarafından kültürün insanlar tarafından oluşturulduğu ve zamanla dönüştürüldüğü belirtilmiştir. Kültürün dönüştürülmesinde etkili olan motivasyon, empati, mantıksal çıkarımlar, iletişim, algı ve duygulardan oluşan psikolojik fenomenlerdir. Duygusal zekanın, mühendislik tasarım sürecinde etkinliğinin arttırılması teknolojinin duygu tabanlı geliştirilmesinde etkili olacaktır.

 

 

[1] Darwin, C. 1872. The Expression of the Emotions in Man and Animals. (Reprinted, Palala Press 2015.)

[2] Salovey, P., & Mayer, J. D. (1990). Emotional Intelligence. Imagination, Cognition and Personality, 9(3), 185–211. https://doi.org/10.2190/DUGG-P24E-52WK-6CDG

[3] Goleman, D. 1996. What Makes a Leader? In: On Leadership. First edn. Harvard Business Review.  

[4] Ratner, C. 2008. Cultural Psychology, Cross-Cultural Psychology and Indigenous Psychology. First edn. Nova Science Publishers.

 

 

Naz Y. - ANLAM TASARIM ATÖLYESİ

 

Yorum Yaz